เช็กสัญญาณ "โรคซึมเศร้าในผู้สูงอายุ" ความเจ็บป่วยทางใจที่ไม่ควรมองข้าม หลายครอบครัวมักเข้าใจผิดว่า อาการเซื่องซึม เก็บตัว หรือขี้น้อยใจของผู้สูงอายุเป็นเพียงเรื่อง "ธรรมดาของวัยชรา" แต่ในความเป็นจริงแล้ว สิ่งเหล่านี้อาจเป็นสัญญาณเตือนของ "โรคซึมเศร้าในผู้สูงอายุ" (Elderly Depression) ภัยเงียบทางจิตใจที่ส่งผลกระทบต่อสุขภาพกายอย่างรุนแรง และหากปล่อยไว้ไม่รักษา อาจนำไปสู่ภาวะถดถอยของร่างกายและสมองอย่างรวดเร็ว ในบทความนี้ ซีเอ็นเอช เนอร์สซิ่งโฮม (CNH Nursing Home) จะช่วยให้คุณแยกแยะระหว่างความเหงาตามปกติกับโรคซึมเศร้า พร้อมแนวทางการดูแลที่ถูกต้องตามหลักจิตวิทยาครับ 1. แยกให้ชัด: "แค่เหงา" หรือ "โรคซึมเศร้า"? ความเหงา (Loneliness) อาจเกิดขึ้นชั่วคราวเมื่อลูกหลานออกไปทำงาน แต่ โรคซึมเศร้า คือความผิดปกติของสารเคมีในสมองร่วมกับปัจจัยทางจิตใจที่มีความต่อเนื่องและยาวนานกว่า 2 สัปดาห์ขึ้นไป สัญญาณเตือนที่ต้องรีบเช็ก: อาการทางกายที่หาสาเหตุไม่ได้: ปวดหัว ปวดหลัง หรือแน่นหน้าอกเรื้อรัง แต่ไปหาหมอแล้วตรวจไม่พบความผิดปกติทางกายชัดเจน (ในผู้สูงอายุชาวเอเชียมักแสดงออกทางกายมากกว่าทางอารมณ์) การนอนผิดปกติ: นอนไม่หลับ ตื่นกลางดึกบ่อยๆ หรือในบางรายอาจนอนมากเกินไปจนไม่อยากลุกมาทำอะไร เบื่ออาหารอย่างรุนแรง: น้ำหนักลดลงอย่างรวดเร็ว ผิวพรรณไม่สดใส ความสนใจในสิ่งที่เคยชอบหายไป: เช่น เคยชอบรดน้ำต้นไม้หรือดูข่าว แต่ปัจจุบันกลับปล่อยวางและดูเฉยเมยกับทุกสิ่ง…
รับมืออย่างไร? เมื่อผู้สูงอายุมีพฤติกรรมก้าวร้าว หงุดหงิดง่าย จากภาวะสมองเสื่อม (BPSD) พฤติกรรมก้าวร้าว หงุดหงิดง่าย อารมณ์แปรปรวน หรือมีการต่อต้านการดูแล เป็นปัญหาที่ลูกหลานจำนวนมากต้องเผชิญเมื่อดูแล ผู้สูงอายุที่มีภาวะสมองเสื่อม ซึ่งอาการเหล่านี้ไม่ได้เกิดจาก “นิสัย” แต่เป็นผลจากความผิดปกติของสมองที่เรียกว่า BPSD (Behavioral and Psychological Symptoms of Dementia) หากเข้าใจสาเหตุและวิธีรับมืออย่างถูกต้อง จะช่วยลดความรุนแรงของพฤติกรรม และทำให้ทั้งผู้ป่วยและผู้ดูแลมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น BPSD คืออะไร? BPSD คือกลุ่มอาการด้านพฤติกรรมและจิตใจที่พบร่วมกับโรคสมองเสื่อม เช่น อัลไซเมอร์ พาร์กินสัน หรือสมองเสื่อมจากหลอดเลือด โดยพบได้มากถึง 80–90% ของผู้ป่วยสมองเสื่อม ตัวอย่างอาการ BPSD ที่พบบ่อย หงุดหงิด ฉุนเฉียว โวยวายง่าย ก้าวร้าว ทำร้ายคนรอบข้าง วิตกกังวล หวาดระแวง เดินไปมา พูดซ้ำ ๆ ปฏิเสธการอาบน้ำ รับประทานอาหาร หรือกินยา นอนไม่หลับ กลางคืนตื่นบ่อย สาเหตุที่ทำให้ผู้สูงอายุมีพฤติกรรมก้าวร้าว พฤติกรรมเหล่านี้ไม่ได้เกิดขึ้นโดยไม่มีเหตุผล…

